Hoezo
eigen  risico?

Het Eigen Risico is niet sociaal en niet solidair. Mensen die meer zorg nodig hebben – waaronder chronisch zieke mensen – zijn hun eigen risico direct kwijt aan het begin van het jaar. Hierdoor benadeelt het eigen risico mensen met zowel lage inkomens als chronische ziektes, terwijl gezonde mensen of mensen met hogere inkomens hier minder last van ondervinden. Mensen die de pech hebben zorg nodig te hebben moeten hier ook nog eens extra voor betalen.

Van onze huisartsen krijgen wij in toenemende mate signalen dat een groeiend aantal mensen in Nederland zorg mijdt omdat ze het eigen risico niet (meer) kunnen betalen. Ook uit onderzoek en enquêtes blijkt dat patiënten zorg mijden vanwege het eigen risico. Het aantal mensen dat in armoede leeft neemt toe, en daarmee ook het aantal mensen dat afziet van zorg vanwege de angst voor een hoge rekening. Dit leidt tot ernstige gezondheidsschade en op de langere termijn ook tot hogere, specialistische zorgkosten.

In de praktijk zien wij dat financiële drempels, zoals het eigen risico, leiden tot toegangsproblemen in de zorg. Daarom moeten zorgobstakels zoals het eigen risico worden weggenomen. Betaalbare zorg mag niet worden gecreëerd over de ruggen van mensen met chronische ziektes of mensen met een kleine portemonnee.
 

Het eigen risico is een te grote financiële drempel naar zorg. Veel mensen krijgen nu niet de zorg die ze wel nodig hebben. Wij vinden dat betaalbare zorg niet mag worden gecreëerd over de ruggen van chronisch zieken of mensen met een kleine portemonnee. Al jaren is dit een belangrijk onderwerp in de politiek, maar vooralsnog blijft het eigen risico van kracht en dreigt zelfs te worden verhoogd. Daarom blijven wij de regering oproepen: schaf het eigen risico af! 

In 2024 boden wij onze petitie aan namens bijna 4.0000 ondertekenaars. Om een krachtig geluid te blijven laten horen staat de petitie nog steeds open. Help jij mee een vuist te maken richting de politiek? Onderteken dan de petitie!

Er zijn veel eerlijkere en doelmatigere manieren om op zorgkosten te besparen. Allereerst pleiten wij voor afschaffing van de mogelijkheid om het eigen risico te verhogen in ruil voor korting op de zorgpremie. Door dit systeem kunnen gezonde mensen – vaker hoger opgeleid en met een hoger inkomen waardoor zij gezonder kunnen leven – ervoor kiezen om minder bij te dragen. Dit is onrechtvaardig, bovendien loopt de zorgsector hier veel geld mis, juist van mensen die het wel kunnen betalen.

Daarnaast willen wij dat onderzocht wordt of de zorgpremie inkomensafhankelijk kan worden gemaakt. Voor mensen met lage inkomens drukt het eigen risico veel meer op het besteedbaar inkomen dan voor mensen met midden- en hoge inkomens. Tenslotte moet er veel meer ingezet worden op preventie door te investeren in gezonder leven.

Een zorgstelsel zonder financiële drempels is toegankelijk voor iedereen, en een toegankelijk zorgsysteem zorgt ervoor dat iedereen naar de dokter kan en ziektebeelden op tijd worden geconstateerd. Hoe eerder behandelingen plaatsvinden, hoe goedkoper en beheersbaarder deze zijn.

Zorgongelijkheid moet worden tegengaan door een betaalbaar en toegankelijk zorgstelsel voor iedereen, niet door het creëren van financiële drempels.

Begin maart 2024 hebben wij namens bijna 40.000 ondertekenaars de petitie 'Schaf het Eigen Risico af' aangeboden aan leden van de Tweede Kamer. Wij wezen aanwezige Kamerleden er toen op dat er een meerderheid in de Tweede Kamer voor afschaffing van het eigen risico was. De kamerleden vroegen vervolgens toenmalig demissionair minister van Volksgezondheid, Pia Dijkstra, om een reactie, die stelde dat het Eigen Risico een belangrijk solidariteitsmechanisme is om de zorg betaalbaar te houden. 

Toch stelde het nieuwe Kabinet Schoof later dat jaar voor om het eigen risico te halveren. Het huidige Kabinet Jetten wil het eigen risico weer verhogen, maar dit voorstel staat nog ter discussie in de Tweede Kamer. Dokters van de Wereld zal zich blijven laten horen op dit thema.