Vandaag treedt het Europese migratiepact officieel in werking. Met de intreding van het pact maken wij ons ernstig zorgen dat het voor mensen op de vlucht, zowel binnen als buiten Europa, moeilijker wordt om bescherming te krijgen en dat dit ten koste zal gaan van zowel hun fysieke als mentale gezondheid.
Screenings in detentie
Het Migratie- en Asielpact is een pakket nieuwe Europese regels dat vanaf vandaag overal binnen de Europese Unie van kracht is. Het pact introduceert strengere controles aan de buitengrenzen, kortere asielprocedures en nieuwe regels over in welk EU-land iemand asiel kan aanvragen.
Volgens het pact worden mensen aan de grenzen van Europa onderworpen aan verplichte medische screenings die maximaal zeven dagen mogen duren. Tijdens deze screenings worden mensen in detentie geplaatst. Het gaat om zowel gezondheidscontroles als controles met als doel iemands identiteit te achterhalen. Deze screenings zijn belangrijk voor het verdere verloop van de procedure en de noodzakelijke bescherming en medische zorg waar mensen recht op moeten hebben. Dokters van de Wereld roept op tot medische screenings met voldoende aandacht voor voorlichting en de gezondheid van de persoon, uitgevoerd door gekwalificeerd medisch personeel die zich houden aan de vertrouwelijkheid van medische gegevens. Het is voor ons onaanvaardbaar dat medische screenings worden uitgevoerd terwijl mensen zonder reden worden gedetineerd of vastgezet.
Gezinnen in gesloten opvangcentra
Terwijl hun asielvraag in behandeling is, kunnen mensen, inclusief gezinnen met kinderen, tot wel twaalf weken lang worden vastgehouden in gesloten opvangcentra zonder goede toegang tot medische zorg. Daarnaast kunnen mensen - wanneer hun asielverzoek wordt afgewezen - naar landen buiten de EU worden gestuurd waarmee zij geen enkele band hebben, nog voordat een rechter hun beroep volledig heeft behandeld.
Bij asielaanvragen uit landen die als 'veilig' worden bestempeld, kan de persoonlijke situatie van de aanvrager buiten beschouwing blijven. Ook dat is zorgelijk, want mensen uit zogenoemde veilige landen kunnen om persoonlijke redenen te maken krijgen met vervolging, geweld, discriminatie of ernstige gezondheidsrisico's.
Oproep aan het kabinet
Op dit moment is er in Nederland een tekort aan opvanglocaties voor mensen in de asielopvang, waardoor mensen lang in noodopvang- en crisisnoodopvanglocaties verblijven die daar niet voor bedoeld zijn. Dokters van de Wereld concludeerde eerder al dat deze locaties 'ziekmakend' zijn. Wij maken ons zorgen om de gezondheidssituatie van mensen in de opvang, zeker als de implementatie van het pact tot nog langere procedures leidt.
Dokters van de Wereld roept het kabinet op erop toe te zien dat gezondheidsscreenings worden uitgevoerd door onafhankelijke zorgprofessionals, met doorverwijzing naar zorg, nazorg en volledige medische vertrouwelijkheid en dat er geen onschuldige mensen vast worden gehouden in detentiecentra.
Iedereen op de vlucht moet toegang hebben tot gezondheidszorg, inclusief geestelijke gezondheidszorg. Het kabinet heeft de verantwoordelijkheid om waardige leefomstandigheden en toegang tot medische zorg voor iedereen te garanderen.
Steun ons werk
Iedere dag staan wij op voor mensen die buiten de boot vallen. Voor mensen die ziek zijn maar nergens terechtkunnen. Die hulp nodig hebben maar geen toegang hebben tot zorg. Maar dat kunnen wij niet alleen. Om zorg te kunnen bieden aan mensen die tussen wal en schip vallen – vandaag én morgen – hebben we jouw steun hard nodig.